Nhiều chuyên gia trong lĩnh vực thể thao cho rằng: Người Việt được vào chơi casino thì cánh cửa hợp thức kinh doanh đặt cược thể thao cũng sẽ được mở. Tuy nhiên, kinh doanh đặt cược thể thao là lĩnh vực rất nhạy cảm, từng được “nâng lên, đặt xuống” hơn 10 năm nay. Điều khiến người ta e ngại hơn khi cơ quan điều tra đã quyết định khởi tố vụ việc cầu thủ V.Ninh Bình tham gia cá độ. Lao Động đã có cuộc trao đổi với GS-TS Dương Nghiệp Chí - người đã có 15 năm nghiên cứu, xây dựng đề án hợp pháp hóa hoạt động cá cược tại VN.
Thưa ông, là người rất am hiểu về lĩnh vực kinh doanh đặt cược thể thao, quan điểm của ông thế nào về ý kiến trong Thường vụ Quốc hội cho rằng cần sớm đưa quy định cho người Việt vào chơi casino?
- Theo tôi, việc cho người Việt được vào chơi tại casino là cần làm sớm, đừng do dự. Thế nhưng, việc người dân được chơi casino, tức là được đánh bạc hợp pháp, lại khác với việc chúng ta hợp pháp hoạt động kinh doanh cá cược. Lâu nay, chúng ta cứ quan niệm là cá cược thể thao, trong đó có cá cược bóng đá là một hình thức cờ bạc. Tôi cho rằng, đã đến lúc cần đưa ra định nghĩa đúng về loại hình này: Cá cược thể thao là một lĩnh vực của thể thao giải trí. Trên thế giới đã có 80 quốc gia phát triển đặt cược thể thao và ít nhất 40 nước tham gia Hiệp hội cá cược thể thao quốc tế. Chính quan niệm cá cược là cờ bạc khiến cho việc triển khai vướng mắc bởi tính nhạy cảm của nó. Bởi vậy, việc mở cửa cho người Việt vào casino sẽ kéo theo cá cược thể thao được hợp thức hóa là điều hiển nhiên...
Đúng là hầu hết quan niệm cá cược thể thao, cá cược bóng đá là một loại cờ bạc. Quan điểm của ông có vẻ như sẽ rất ít nhận được sự đồng tình…
- Cần phải thay đổi tư duy và quan niệm xã hội trước đã. Đơn giản thế này, cũng là cá cược bóng đá, nếu anh tham gia mà không có giới hạn đặt cược, tức là có thể đặt nhà, đặt ô tô hay cả tỉ bạc vào cuộc cá cược ấy thì đó là cờ bạc, thì phải cấm. Nhưng cá cược khi đã hợp thức, nghĩa là được nhà nước quản lý, sẽ có những quy định về độ tuổi người chơi, về số tiền một lần đặt cược và số lần đặt cược trong một ngày. Thì đó không phải là cờ bạc, nó giống xổ số hơn. Vậy sao phải cấm? Hơn nữa, việc sớm đưa đặt cược thể thao ra đời sống chính là thỏa mãn nhu cầu của người dân. Tôi nghĩ điều này còn có thể đẩy lùi một số tệ nạn trong xã hội.
Nói vậy thì cũng… dễ, nhưng sao đề án cứ “tắc” mãi vậy?

- Kinh doanh cá cược thể thao không dễ, bởi nó còn phức tạp hơn kinh doanh casino. Tất nhiên cũng cần một số điều kiện. Chẳng hạn, việc triển khai phải có sự tham gia của các đối tác nước ngoài vì kinh nghiệm “nhà cái” mình không có, công nghệ mình cũng không có nốt. Thứ nữa, phải đưa ra các luật, quy định chặt chẽ với người chơi, thì mới đảm bảo được việc kinh doanh cá cược không bị... cờ bạc hóa. 

Một vướng mắc là việc sử dụng nguồn thu thế nào. Hiện có 3 phương án sử dụng nguồn thu. Thứ nhất - nhà nước sẽ thu về một mối, nộp vào ngân sách. Thứ hai - phần lớn chi cho thể thao. Thứ ba - nhà nước sẽ thu tiền từ kinh doanh cá cược, rồi đầu tư lại cho nhiều lĩnh vực, trong đó có thể thao. Một trong những vướng mắc, theo tôi được biết, chính là chưa chọn được phương án chia lãi và ai sẽ quản lý chính của hoạt động này.

Là người am hiểu lĩnh vực này, theo ông, phần lãi dự tính là bao nhiêu?
- Nếu quản lý tốt, mỗi năm nhà nước sẽ thu về hàng trăm triệu USD. Chỉ cần 3 năm là chúng ta thừa sức và thừa tiền đăng cai tổ chức ASIAD. Thực tế hiện nay thì ai cũng rõ, cá độ bất hợp pháp đã tạo ra dòng chảy tương đương 1-2 tỉ USD vào túi các nhà cái quốc tế.
Có một sự kiện đang được dư luận quan tâm là cơ quan điều tra đã khởi tố vụ án các cầu thủ V.Ninh Bình đánh bạc vì tham gia cá độ chính trận mình tham gia. Ý kiến của ông về vụ việc này thế nào?
- Hiện cá cược thể thao là hoạt động bất hợp pháp. Tôi nói trong trường hợp cá cược thể thao đã được hợp pháp, thì việc làm trên cũng bị cấm, bởi các cầu thủ cá cược chính trận đấu mình tham gia. Ở đây có yếu tố dàn xếp tỉ số. Thông thường, ở những quốc gia có kinh doanh cá cược, họ cũng chỉ cấm cầu thủ không được đặt cược vào trận đấu mà cầu thủ đó tham gia, còn lại thì, cầu thủ cũng có quyền chơi cá cược, để giải trí, như bất kỳ công dân nào.
Theo ông, nếu cá cược thể thao hợp pháp thì có nên đưa V.League vào kinh doanh đặt cược không?
- Không nên. Bóng đá Việt không chơi đặt cược được, vì nó không thật. Nói thẳng ra, V.League chưa có đủ tính trung thực cho cuộc chơi này. Chỉ khi nào tính trung thực, minh bạch của bóng đá Việt được cải thiện, thì chúng ta mới có thể đưa ra kinh doanh được.
Ông có sợ rằng, với những quan điểm vừa nêu, ông “cổ súy” cho cá cược, khuyến khích người dân … đánh bạc?
- Hoạt động cá cược thể thao có sự quản lý của nhà nước không phải là đánh bạc, nên tôi không cổ súy cho đánh bạc. Cách đây 1 tháng, khi trình bày về công tác xã hội hóa thể thao thành tích cao trước Ủy ban Văn hóa Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội tôi đã khẳng định: Trong điều kiện nước ta hiện nay, khâu đột phá nên là “Đặt cược thể thao”, điều này sẽ tháo gỡ được rất nhiều vấn đề trong thể thao và sẽ hạn chế được tiêu cực trong xã hội...
- Xin cảm ơn ông.